Οι απόψεις που εκφράζονται εδώ είναι αποκλειστικά και μόνο του συγγραφέα
Άννα Τριανταφυλλίδου – Η βάση του 10
Το νέο νομοσχέδιο που κατέθεσε η υπουργός Παιδείας Άννα Διαμαντοπούλου στη Βουλή περιλαμβάνει πολλές θετικές καινοτομίες στον χώρο της εκπαίδευσης αλλά και μία, κατά τη γνώμη μου, άστοχη επιστροφή «στα παλιά»: την κατάργηση της βάσης του 10 για την εισαγωγή των τελειόφοιτων στα ΑΕΙ και ΑΤΕΙ της χώρας. Αναρωτιέμαι γιατί ένας μαθητής του λυκείου που δεν κατορθώνει να γράψει ούτε την λεγόμενη «βάση» στα εξεταζόμενα μαθήματα πρέπει να θεωρείται επαρκώς καταρτισμένος για να φοιτήσει στην ανώτατη εκπαίδευση. Δεν τίθεται δηλαδή πλέον απλά θέμα συναγωνισμού αλλά απλής βασικής επάρκειας γνώσεων έτσι όπως αυτές αποδεικνύονται μέσα από τις εξετάσεις. Με ποια λογική κάποια ή κάποιος που γράφει κάτω από τη βάση πρέπει να εγγραφεί στο Πανεπιστήμιο ή σε Ανώτερο Τεχνολογικό Ιδρυμα;
Η μόνη απάντηση που προσωπικά βρίσκω, έχοντας βιώσει ως καθηγήτρια την πραγματικότητα των περιφερειακών πανεπιστημίων στην Ελλάδα, είναι η «βιομηχανία» ανάπτυξης που λέγεται «φοιτητούπολη». Η μαζική προσέλευση φοιτητών και καθηγητών σε πολλές ελληνικές πόλεις και κωμοπόλεις γίνεται πράγματι παράγοντας οικονομικής ανάπτυξης τους. Οι φοιτητές χρειάζονται σπίτια για να μείνουν, έπιπλα για να επιπλώσουν τα φοιτητικά τους δωμάτια, σουβλατζίδικα και καφετέριες για να συμπληρώσουν την φοιτητική τους ζωή, καθώς και λεωφορεία, τρένα και αεροπλάνα για να επισκεφθούν τις οικογένειες τους στις διακοπές. Έτσι δημιουργείται μια μικρή «βιομηχανία» γύρω από τα κατά τόπους Πανεπιστήμια και Ανώτερα Τεχνολογικά Ιδρύματα.
Μια αντίστοιχη μικρή βιομηχανία συνοδεύει και τους διδάσκοντες. Οι οποίοι συνήθως δεν κατοικούν στην ίδια πόλη ή κωμόπολη και επομένως δημιουργούν μια σημαντική κίνηση και αυτοί στα αεροπλάνα και στα τρένα, στα (συνήθως οιονεί συμβεβλημένα) ξενοδοχεία και στις ταβέρνες.
Δυστυχώς όμως αυτές οι μικρές «βιομηχανίες» δεν μετατρέπονται σε πραγματικούς πόλους ανάπτυξης για την ελληνική επαρχία. Ένα μικρό ποσοστό των διδασκόντων κατοικεί σε κοντινή απόσταση από τα περιφερειακά πανεπιστήμια και αυτοί είναι συνήθως εκείνοι που κατάγονται από την περιοχή. Αντίστοιχα οι φοιτητές/τριες σπανιότατα παραμένουν στις επαρχιακές πόλεις όπου φοίτησαν – μικρή εξαίρεση αποτελεί ίσως μόνον η Πάτρα – αν δεν κατάγονται από εκεί.
Η κατάργηση της βάσης του 10 ως απαιτούμενου ελάχιστου βαθμού για την εισαγωγή σε ΑΕΙ και ΑΤΕΙ ανεξαρτήτως των κενών θέσεων που μπορεί να υπάρχουν σε αυτά δεν λύνει κανένα πρόβλημα: η ελληνική επαρχία εξακολουθεί να χρειάζεται σημαντικότερες δομικές οικονομικές και κοινωνικές αλλαγές για να γίνει πόλος έλξης νέων ανθρώπων. Αντίθετα, συμβάλλει στην υποτίμηση του επιπέδου σπουδών στα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα της χώρας και στην έμμεση υποτίμηση των ίδιων των πτυχίων μας. Βέβαια η σχετικά χαμηλή ποιότητα των ανώτατων σπουδών στην Ελλάδα δεν οφείλεται ιδιαίτερα ή μόνον στην ανεπαρκή προετοιμασία των μαθητών που εισέρχονται σε αυτά, αλλά αυτό είναι ένα άλλο θέμα για συζήτηση σε επόμενο τεύχος.
Το άρθρο δημοσιεύθηκε στο περιοδικό PHYCHOLOGIES / Μαΐου
Το νέο νομοσχέδιο που κατέθεσε η υπουργός Παιδείας Άννα Διαμαντοπούλου στη Βουλή περιλαμβάνει πολλές θετικές καινοτομίες στον χώρο της εκπαίδευσης αλλά και μία, κατά τη γνώμη μου, άστοχη επιστροφή «στα παλιά»: την κατάργηση της βάσης του 10 για την εισαγωγή των τελειόφοιτων στα ΑΕΙ και ΑΤΕΙ της χώρας. Αναρωτιέμαι γιατί ένας μαθητής του λυκείου που δεν κατορθώνει να γράψει ούτε την λεγόμενη «βάση» στα εξεταζόμενα μαθήματα πρέπει να θεωρείται επαρκώς καταρτισμένος για να φοιτήσει στην ανώτατη εκπαίδευση. Δεν τίθεται δηλαδή πλέον απλά θέμα συναγωνισμού αλλά απλής βασικής επάρκειας γνώσεων έτσι όπως αυτές αποδεικνύονται μέσα από τις εξετάσεις. Με ποια λογική κάποια ή κάποιος που γράφει κάτω από τη βάση πρέπει να εγγραφεί στο Πανεπιστήμιο ή σε Ανώτερο Τεχνολογικό Ιδρυμα;
Η μόνη απάντηση που προσωπικά βρίσκω, έχοντας βιώσει ως καθηγήτρια την πραγματικότητα των περιφερειακών πανεπιστημίων στην Ελλάδα, είναι η «βιομηχανία» ανάπτυξης που λέγεται «φοιτητούπολη». Η μαζική προσέλευση φοιτητών και καθηγητών σε πολλές ελληνικές πόλεις και κωμοπόλεις γίνεται πράγματι παράγοντας οικονομικής ανάπτυξης τους. Οι φοιτητές χρειάζονται σπίτια για να μείνουν, έπιπλα για να επιπλώσουν τα φοιτητικά τους δωμάτια, σουβλατζίδικα και καφετέριες για να συμπληρώσουν την φοιτητική τους ζωή, καθώς και λεωφορεία, τρένα και αεροπλάνα για να επισκεφθούν τις οικογένειες τους στις διακοπές. Έτσι δημιουργείται μια μικρή «βιομηχανία» γύρω από τα κατά τόπους Πανεπιστήμια και Ανώτερα Τεχνολογικά Ιδρύματα.
Μια αντίστοιχη μικρή βιομηχανία συνοδεύει και τους διδάσκοντες. Οι οποίοι συνήθως δεν κατοικούν στην ίδια πόλη ή κωμόπολη και επομένως δημιουργούν μια σημαντική κίνηση και αυτοί στα αεροπλάνα και στα τρένα, στα (συνήθως οιονεί συμβεβλημένα) ξενοδοχεία και στις ταβέρνες.
Δυστυχώς όμως αυτές οι μικρές «βιομηχανίες» δεν μετατρέπονται σε πραγματικούς πόλους ανάπτυξης για την ελληνική επαρχία. Ένα μικρό ποσοστό των διδασκόντων κατοικεί σε κοντινή απόσταση από τα περιφερειακά πανεπιστήμια και αυτοί είναι συνήθως εκείνοι που κατάγονται από την περιοχή. Αντίστοιχα οι φοιτητές/τριες σπανιότατα παραμένουν στις επαρχιακές πόλεις όπου φοίτησαν – μικρή εξαίρεση αποτελεί ίσως μόνον η Πάτρα – αν δεν κατάγονται από εκεί.
Η κατάργηση της βάσης του 10 ως απαιτούμενου ελάχιστου βαθμού για την εισαγωγή σε ΑΕΙ και ΑΤΕΙ ανεξαρτήτως των κενών θέσεων που μπορεί να υπάρχουν σε αυτά δεν λύνει κανένα πρόβλημα: η ελληνική επαρχία εξακολουθεί να χρειάζεται σημαντικότερες δομικές οικονομικές και κοινωνικές αλλαγές για να γίνει πόλος έλξης νέων ανθρώπων. Αντίθετα, συμβάλλει στην υποτίμηση του επιπέδου σπουδών στα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα της χώρας και στην έμμεση υποτίμηση των ίδιων των πτυχίων μας. Βέβαια η σχετικά χαμηλή ποιότητα των ανώτατων σπουδών στην Ελλάδα δεν οφείλεται ιδιαίτερα ή μόνον στην ανεπαρκή προετοιμασία των μαθητών που εισέρχονται σε αυτά, αλλά αυτό είναι ένα άλλο θέμα για συζήτηση σε επόμενο τεύχος.
Το άρθρο δημοσιεύθηκε στο περιοδικό PHYCHOLOGIES / Μαΐου
