Το πολιτικό εγχείρημα της νομισματικής συγχώνευσης των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εκτός εκείνων που, με τον ένα ή τον άλλο νομικώς έγκυρο τρόπο, οικειοθελώς εξαιρούνται, στηρίζεται σε αδύναμες, ή, έστω αμφισβητήσιμες, είτε, στην καλύτερη περίπτωση, αβέβαιες και εμπειρικώς ανεξακρίβωτες οικονομικές προϋποθέσεις και λογική. Πράγματι, η θεωρία των άριστων νομισματικών περιοχών, παραδοσιακή και νεώτερη, κάθε άλλο [...]

Ο τρόπος ήταν γνωστός, καλά δοκιμασμένος άλλωστε στο παρελθόν και τελεσφόρος: Η αρνητική ετυμηγορία των Ιρλανδών στο δημοψήφισμα του Ιουνίου 2008 για την επικύρωση της Μεταρρυθμιστικής Συνθήκης θα είχε πολύ προσωρινή ισχύ και θα ανατρεπόταν με νέο δημοψήφισμα. Όπερ και εγένετο, εκ νέου διακριτικώς (sic!) συμπιέζοντας την ανοχή του εγχώριου εκλογικού σώματος και τις αντοχές [...]

Μέρος Ι Οι προβλέψεις είναι ακόμη δυσοίωνες
Οι τελευταίες – φευ κι ακόμη μια φορά αναθεωρημένες επί το δυσμενέστερο – προβλέψεις για τις παγκόσμιες και ευρωπαϊκές μακροοικονομικές επιδόσεις δεν επιτρέπουν αμφιβολίες σχετικά με την ένταση και τις προσδοκώμενες οδυνηρές συνέπειες της διεθνούς χρηματοπιστωτικής και οικονομικής κρίσης. Σύμφωνα με τις προβλέψεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου το παγκόσμιο [...]

Διαβάζουμε κι ακούμε πολλά αυτό τον καιρό και μερικές φορές μοιάζει, έτσι μας λένε, πως ζούμε μιαν ακόμη κοσμογονία, ανάλογη με εκείνη της κατάρρευσης του υπαρκτού σοσιαλισμού, αλλά, δυνάμει, αρκετά διαφορετική ως προς την ουσιώδη σημασία της. Ενώ τότε, στα τέλη της δεκαετίας του ’80, η επικράτηση του καπιταλισμού της αγοράς συνοδεύτηκε και, γιατί όχι, [...]

Ανάμεσα στις πιο διαδεδομένες αντιλήψεις σχετικά με την Ευρωπαϊκή ολοκλήρωση συγκαταλέγεται, ασφαλώς, η αντίληψη που θεωρεί την κοινωνική διάσταση της τελευταίας ανεπαρκή και, ως εκ τούτου, ζητεί την ενίσχυσή της. Δεν είναι, άλλωστε, λίγες οι φορές και οι περιπτώσεις που ειδήμονες και πολιτικοί διατείνονται πως, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, αναδεικνύεται η συνάφεια [...]

Πώς εξηγείται η ραγδαία αύξηση της τιμής του αργού πετρελαίου και τί προβλέπεται για τη μέλλουσα διαμόρφωσή της; Ποιες είναι και, κυρίως, πώς κατανέμονται οι συνέπειες και ποιος μπορεί να είναι ο ρόλος της οικονομικής πολιτικής; Αλλοίμονο, αυτά τα ερωτήματα έχουν γίνει πλέον κοινότυπα, όμως οι διαδεδομένες απαντήσεις, περιλαμβανομένων των προτάσεων πολιτικής, δεν έχουν, ακόμη [...]

Διττή επιδίωξη του σχεδίου για την ΟΝΕ ήταν η εμπέδωση της μακροοικονομικής σταθερότητας και η επιτάχυνση της οικονομικής μεγέθυνσης –και σύγκλισης– μεταξύ των κρατών-μελών της. Η κατάργηση των αναπροσαρμογών των συναλλαγματικών ισοτιμιών, καθώς και η εγκατάσταση ενός συντηρητικού καθεστώτος μακροοικονομικής πολιτικής, θα επέτρεπαν τη μείωση της αβεβαιότητας και του κόστους συναλλαγών και θα συνέβαλαν στην [...]

Δέκα χρόνια πέρασαν από την (πλήρη) εγκατάσταση της ΟΝΕ και η (ακαδημαϊκή και πολιτική) ετυμηγορία μοιάζει σχεδόν αυτονόητη: το εγχείρημα της νομισματικής ενοποίησης είναι γενικώς επιτυχές. Αψευδές τεκμήριο ισχύος αυτής της κατηγορηματικής διαπίστωσης δεν είναι άλλο από τις απαισιόδοξες, ακόμη και ζοφερές προβλέψεις που, πολύ συχνά, διατυπώνονταν κατά τις πρώτες φάσεις εφαρμογής του σχεδίου για [...]

Το σχέδιο της Ευρωπαϊκής νομισματικής ενοποίησης ήταν, εξ αρχής και άρρηκτα, συνδεδεμένο με την εγχώρια οικονομική και θεσμική μεταρρύθμιση, περιλαμβανομένων της μακροοικονομικής πολιτικής, της ρύθμισης των αγορών προϊόντων, κεφαλαίου και χρήματος και του καθεστώτος οργάνωσης της αγοράς εργασίας. Άλλωστε, η αναμόρφωση του οικονομικού ρόλου του κράτους, με έμφαση στη ρυθμιστική λειτουργία του, είχε ήδη συνδυασθεί [...]

Δεν ξέρω εσείς, όμως εγώ δεν το περίμενα. Αν και τις τελευταίες μέρες, διαβάζοντας τις προειδοποιήσεις του Taoiseach (πρωθυπουργού) Brian Cowen πως, σε περίπτωση απόρριψης της Μεταρρυθμιστικής Συνθήκης το οικονομικό μέλλον της Ιρλανδίας, μαζί με τη θέση της στο κέντρο της Ευρώπης, θα αμφισβητηθούν και κινδυνεύσουν, σκέφτηκα ότι ο κύριος Cowen πετάει τη μπάλα στην [...]